Bodrum'da ev meselesi mi var? Önce bir sorun.

1. Tapu türü: Kat mülkiyeti mi, kat irtifakı mı, arsa payı mı? Kredi ve ileride satış açısından fark eder.
2. İskan (yapı kullanma izni): Yoksa nedenini öğrenin; bazı sitelerde yıllardır alınmamış olabilir.
3. İmar durumu ve kaçak ek: Kapatılmış teras, eklenmiş oda gibi detaylar belediye kaydıyla uyuşuyor mu?
4. Aidat ve site yönetimi: Aylık aidat, havuz-bahçe giderleri, birikmiş borç var mı?
5. Su, yol ve elektrik: Bodrum'un bazı bölgelerinde su kesintisi ve yol durumu günlük yaşamı belirler.
6. Masraflar: Tapu harcı satış bedelinin %4'ü (yasal olarak alıcı-satıcı yarı yarıya), döner sermaye, DASK ve danışmanlık ücreti.
7. Komşu ve mevsim: Yazın bakıp kışın yaşayacaksanız kış hâlini de görün; yazlık sitelerde kış sessizliği herkese göre değildir.

İlan sitelerindeki fiyatlar "istenen", gerçekleşen satışlar "olan" fiyattır; ikisi arasında Bodrum'da ciddi fark olabilir. Fiyatı üç veriyle kurarız:

• Son 6-12 ayda aynı bölgede gerçekleşen satışlar.
• Şu an rakip olan ilanlar ve ne kadardır satılmadıkları.
• Evinizin artıları (manzara, iskan, bakım) ve eksileri (aidat, otopark, kat).

Yüksek başlayıp indirmek genellikle daha düşük bir fiyatla ve daha geç satışla biter. Doğru fiyatla ilk haftalar en değerli dönemdir.

• Kira artışı: Konutta yıllık artış, son 12 ayın TÜFE ortalamasını aşamaz. Daha yüksek yazılan madde geçersizdir.
• Depozito: En fazla 3 aylık kira olabilir; bankada vadeli hesapta tutulması esastır.
• Demirbaş listesi ve fotoğraf: Teslimde ve çıkışta anlaşmazlığı önleyen en basit şey.
• Tahliye taahhüdü: İmzalıyorsanız ne anlama geldiğini bilin; sözleşmeyle aynı gün imzalanan taahhüt tartışmalıdır.
• Sezonluk kiralama: Kısa süreli kiralamada ev sahibi için izin belgesi ve vergi, kiracı için ödeme güvenliği konuşulmalı.

Bodrum'da "hem kendim kullanırım hem kiraya veririm" planı çoğu zaman ikisini de yarım yapar. Baştan netleşmek gerekir:

• Kendi kullanımınız öncelikse ulaşım, komşuluk ve kış hayatı; kira getirisini bonus sayın.
• Getiri öncelikse yıl boyu kiralanabilen bölgeler (merkez, Konacık, Ortakent, Turgutreis) sezonluk bölgelerden daha öngörülebilirdir.
• Değer artışı öncelikse imar planı beklenen, altyapısı gelişen bölgeleri konuşuruz; burada sabır ve nakit dayanıklılığı şart.

• Tapu harcı: Satış bedelinin toplam %4'ü. Kanunen alıcı ve satıcı %2 + %2 öder; uygulamada pazarlık konusu olabilir.
• Döner sermaye ve DASK: Tapuda küçük bir döner sermaye bedeli; DASK (zorunlu deprem sigortası) olmadan işlem yapılmaz.
• Danışmanlık hizmet bedeli: Yönetmeliğe göre satışta en fazla satış bedelinin %4'ü + KDV (taraflar arasında paylaştırılabilir), kiralamada bir aylık kira + KDV.
• Değer artış kazancı vergisi: 5 yıldan kısa sürede satılan mülkte satıcı için gündeme gelebilir; muhasebecinizle konuşun.
• Emlak vergisi ve aidat borcu: Devir öncesi sıfırlanmalı, yoksa yeni malikin karşısına çıkar.

Çoğu ülke vatandaşı için evet. Süreçte farklı olanlar: ekspertiz (değerleme) raporu zorunludur, bedel banka üzerinden döviz alım belgesiyle ödenir ve askeri yasak bölge kontrolü yapılır. Oturma izni ve vatandaşlık eşikleri değişebildiği için güncel rakamı birlikte teyit ederiz. İngilizce iletişim kurabilirim.